Profesjonalny psycholog z Katowic. Dobra i tania pomoc psychologiczna w Katowicach.

TEORIA LĘKU

Od czasu renesansu problem strachu i lęku był przedmiotem licznych refleksji. Wielu wybitnych filozofów i pisarzy, takich jak Spinoza, Pascal czy Kierkegaard, próbowało wykryć przyczyny i skutki tych emocji oraz drogi sterowania nimi. Uczucia lęku i strachu stały się również przedmiotem zainteresowań naukowej psychologii. Psychologowie klasyczni próbowali opisać strach i lęk jako pewne stany świadomości. Behawioryści zaś – zgodnie ze swoją pragmatyczną mentalnością – badali relacje istniejące między bodźcami zewnętrznymi a reakcjami lękowymi: dzięki wielu eksperymentom udało się im wykryć prawa rządzące uczeniem się i oduczaniem zachowań lękowych. Emocje te były ponadto przedmiotem rozważań fizjologów, socjologów, teologów i pedagogów. Strach i lęk jako stany psychiczne czy jako reakcje zewnętrzne zawsze budziły szerokie zainteresowanie. W każdym razie były częściej tematem badań i spekulacji niż nadzieja. Chociaż strach i nadzieja to – jak pouczał Spinoza – dwie strony tego samego medalu, to jednak ludzie więcej czasu i energii poświęcili analizie lęków, niepokojów i zagrożeń niż badaniu oczekiwań i nadziei jednostki. (Dopiero ostatnio Jan Szczepański w Sprawach ludzkich przypomniał nam o roli nadziei w życiu współczesnego człowieka.) Takie rozłożenie akcentów wydaje mi się nieprzy- padkowe, chociaż nie umiałbym wskazać jego praw dziwych przyczyn. Fakt ten jest jednak godny zasygnalizowania.

Teoria lęku stanowi ważną część psychoanalizy. Nie zawsze jednak tak było. Początkowo Freud i jego uczniowie nie doceniali lęku: przyjmowali, że jest on czysto fizjologiczną reakcją na frustrację związaną z orgazmem seksualnym. Dopiero w roku 1926 Freud opublikował książkę, w której uznał lęk za ważny sygnał wewnętrznego niebezpieczeństwa i objaw zaburzeń neurotycznych. Teoria lęku to najmłodsze dziecko psychoanalizy, które rozwija się zadziwiająco szybko. Badania współczesnych uczonych, takich jak Horney czy Fromm, rzuciły nowe światło na tego rodzaju emocje, na ich rolę, genezę i skutki. Psychoanalitycy próbują wykazać, że lęk wraz ze wszystkimi jego konsekwencjami jest źródłem największych nieszczęść i dramatów współczesnego człowieka. Jak stwierdził niedawno May: „Lęk […] jest nowoczesną formą great white plague – potężną siłą niszczącą ludzkie zdrowie i dobre samopoczucie.” 19 Ponieważ stanowi on centralny problem nowoczesnego człowieka, psychoanalitycy przyznali mu centralne miejsce. Bez poznania źródeł i konsekwencji lęku i niepokoju nie można zrozumieć dążeń i konfliktów jednostki.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.