Profesjonalny psycholog z Katowic. Dobra i tania pomoc psychologiczna w Katowicach.

Co skłania człowieka do uczenia się – ciąg dalszy

W świetle faktów eksperymentalnych i potocznych obserwacji pozytywna rola nastawienia zdaje się nie budzić wątpliwości. Autorzy przytaczają różnorodne dane świadczące o większej skuteczności uczenia się z nastawieniem na zapamiętanie niż uczenia się niezamierzonego (Smirnow, 1959: Rubinsztejn, 1962). Jedynie u dzieci młodszych uczenie się zamierzone nie daje lepszych rezultatów, a niekiedy samo polecenie zapamiętania działa zaburzająco, albowiem dzieci nie wiedzą, co trzeba robić, żeby zapamiętać i są zdezorientowane. Niekiedy, jeszcze w pierwszych klasach szkoły podstawowej, wysiłki, jakie czynią dzieci, żeby coś zapamiętać, są tak nieudolne, iż wskaźniki pamięci dowolnej niewiele różnią się od wskaźników pamięci mimowolnej (Smirnow, 1959). Później jednak pamięć dowolna szybko się rozwija i nastawienie na zapamiętanie odgrywa coraz większą rolę.

Drugi rodzaj nastawienia dotyczy czasu, w jakim następuje przypomnienie. Okazuje się, że trwałość efektów, jakie uzyskuje osoba ucząca się, zależy między innymi od nastawienia w trakcie uczenia się. Zależnie od tego, na jak długo osoba ucząca się chce przyswoić sobie materiał, przechowanie w pamięci okazuje się mniej lub bardziej trwałe. W badaniach jednych i tych samych osób stwierdzono, że materiał wyuczony z nastawieniem na późniejszy egzamin jest przechowywany trwalej niż materiał wyuczany z nastawieniem na wcześniejsze odpytywanie. W eksperymentach Aalla polecano badanym, aby nauczyli się dwu fragmentów jednakowo trudnych tekstów, zapowiadając, że jeden z nich trzeba będzie reprodukować następnego dnia, a drugi za tydzień. Wbrew zapowiedziom, reprodukcję obydwu fragmentów zorganizowano dopiero po dwu tygodniach. Okazało się, że drugi fragment, którego uczyli się badani z nastawieniem na pamiętanie długotrwałe, był przypominany lepiej (Rubinsztejn, 1962). Możliwe, że nastawienie na długoterminowe zapamiętanie wiąże się z większym wysiłkiem w trakcie uczenia się i stąd pochodzą różnice, zagadnienie to nie jest jednak całkowicie wyjaśnione.

Obszerne badania przeprowadzone nad 427 osobami przez Grubingera (1966) wskazują, że gorsze wyniki uzyskuje się zarówno wtedy, gdy odpytywanie opóźnia się w stosunku do terminu zapowiedzianego w trakcie uczenia się, jak i wtedy, gdy odpytywanie organizowane jest wcześniej. Pogorszenie wyników w stosunku do tych, jakie uzyskuje się w terminie zapowiedzianym, okazuje się tym większe, im bardziej przyspiesza się lub opóźnia odpytywanie.

Grubinger utworzył 7 równoważnych grup eksperymentalnych. W każdej z nich osoby badane uczyły się krótkich tekstów do osiągnięcia kryterium 2-krotnego powtórzenia bezbłędnego. Osobom uczącym się zapowiedziano – zależnie od grupy – inny termin odpytywania: po 1 godzinie, po 2 dniach, po 3 dniach, po 4 dniach, po 5 dniach, po 6 dniach, po 8 dniach. Niezależnie od zapowiedzi przerwa, po której organizowano odpytywanie, była jednakowa we wszystkich grupach i wynosiła 4 dni.

Najlepsze wyniki, wskazujące na największą liczbę prawidłowo zapamiętanych elementów tekstu, uzyskała grupa, której zapowiedziono termin zgodny z tym, jaki realizowano, najgorsze – grupy, którym zapowiedziano przerwę 1-godzinną i 8-dniową (patrz tabela 8).

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.